Home
Up
De 19de eeuw
Barokisering
Stabiliteitsproblemen
De dwarsbeuk
De dwarsbeuk
Uitbreiding koor
Verbouwing
De nieuwe benedenkerk
Het ontstaan
De nieuwe benedenkerk
Het ontstaan
De 19de eeuw
Barokisering |
|
Tussen 1200 en 1300 had de Sint-Niklaaskerk drie bouwfazen
gekend: eerst de vroeggotische benedenkerk, dan de midden- en oostpartij in voldragen
Scheldegotiek, en tenslotte de aanpassing van het kerkschip aan de principes van de rijpe
gotiek. In de 14de eeuw ontstond het verlangen om ook het Scheldegotische koor van zijn
regionale kenmerken te ontdoen en het in de lijn te brengen van de klassieke
internationale stijl. De enige inspiratiebron hiervoor was het majestueuze koor van de
bisschopskerk van Doornik, opgericht van 1242 tot 1255, dat het eindstadium vormde van de
evolutie van de gotiek in het noorden van Frankrijk: een tot het uiterste doorgevoerde
beglazing van de wanden en samentrekking van omgang en straalkapellen bij de koorsluiting.
De reden waarom men zonodig dit schema bij de Gentse parochiekerk wenste toe te passen had
alles te maken met zowel de sociaal-politieke als de godsdienstig-spirituele evolutie. |
|
Na 1300 kende Gent de overgang van een patricisch bewind naar
een democratisch bestuur door gilden, ambachten en neringen. Diezelfde tijd was tevens
gekenmerkt door een religieuze verniewingsbeweging, waarin de persoonlijke relatie met God
de voorrang kreeg op de gemeenschappelijke deterministische geest van de voorbijgestreefde
scholastiek. Men wilde dus een trans van kapellen, waar de godsdienst in beslotenheid kon
worden beoefend. Op het ogenblik echter dat dit ambitieus bouwprogramma werd
geconcipieerd, kwam de stad terecht in een maalstroom van politieke en economische
problemen, die de snelle afwerking ervan hebben belet. Zo kwam het dat de veelhoekige
apsis en haar kapellen pas in 1432 voltooid werden, nog wel in een magere, zakelijke en
uitgebluste bouwystematiek. Wat niet belet heeft dat binnenin aan de laatgotische droom
gestalte werd gegeven in gebeeldhouwde slotstenen, polychrome afwerking, etherische
gewelfschilderingen en expressieve graffresco’s. |
